لە کاتێک ڕووداوگەل و بارودۆخگەل وەک نادڵنیا و هاوشێوەی ئەزموونەکانی ڕابردوو هەستی پێدەکەرێت ئەوە تەواو ئاساییە کە ئەزموونەکانی پێشووت وەبیر بهێنێتەوە.
ئەم جۆرە ڕووداوانە دەتوانن بریتی بن لە:
- کردەوەی شەڕ یان ڕووداوی سەخت
- کارەساتی سروشتی یان دروستکراوی مرۆڤ
- بینین یان ئەزموونکردنی کەسێک کە بە توندوتیژی دەمرێت
- ئەشکەنجەدان یان تیرۆر
- توندوتیژی یان دەستدرێژی سێکسی
- تووشی کردەوەی تاوانکاری تر بێت
- خۆکوشتن لە خێزان یان تۆڕی نزیک
- پشتگوێخستن
- دووچاری ئازاردران
باو و چاوەڕوانکراوە، کە کاردانەوەی توندت بەرامبەر بەم جۆرە ڕووداوانە هەبێت. بۆ زۆر کەس بەهێزترین کاردانەوەکان بە تێپەڕبوونی کات هێور دەبنەوە و لە کۆتاییدا تێدەپەڕن.
ئەوە بەو مانایە نییە کە ئەوەی ڕوویداوە لەبیرت بچێت، یان دڵتەنگت نەکات، بەڵام چیتر بە تەواوی دەست بەسەردا ناگرێت.
کاتێک ڕووداوی زەبربەخش بسەرداهاتووە، باو و ئاساییە کە کاردانەوەت هەبێت ئەگەر ڕووداوی هاوشێوەت لە دواتردا لە ژیاندا ئەزموون بکەیت، بینیت یان بیبیستت. بۆ پاراستنی خۆت، مێشکت دەچێتە سەر ئاستی"ئاگاداری" تەواو کاتێک شتێک ڕوودەدات کە ئەوەی پێشتر ڕوویداوە وەبیرت دەهێنێتەوە. ئەو هەست و بیرکردنەوانەی کە دروست دەبن مەترسیدار نین. بەڵام دەتوانن زۆر ناخۆش بن.
کاردانەوە باوەکان دوای ڕووداوە زەبربەخشەکان
- یادەوەری و وێنەی ڕووداوە زەبربەخشەکانی ڕابردوو
- ئەزموونی دووبارەبوونەوەی زەبر و زەنگەکە (وەبیرهێنانەوە)
- کێشەی خەوتن و/یان زریانهخهون
- هەستکردن بە بێدەسەڵاتی
- خەمۆکی و نائەمنی و دڵەڕاوکێ
- نیگەرانی ئەوەی شتێک بەسەر ئەو کەسانەدا بێت کە خۆشت دەوێن
- لەگەڵ چڕبوون کێشەت هەیە.
- خۆت بەدوور دەگریت لە کۆمەڵایەتی بوون لەگەڵ کەسانی تر
- هەست بە توڕەبوون یان فشاری دەروونی زۆر دەکەیت، و سەختترە هەستەکانت کۆنتڕۆڵی بکەیت.
- سەرقاڵی سەیرکردنی تەلەفزیۆنێکی زۆر و خوێندنەوەی هەموو ئەو شتانەی کە لە میدیاکاندایە. هەروەها ئەوەی دەیبینیت دەتوانێت یادەوەرییەکانی ئەو شتانە بەهێز بکات کە لە ڕابردوودا ئەزموونت کردووە.
لە کاتێک ئەم کاردانەوانە ئەزموون دەکەیت بەردەوامی ئامۆژگاری خۆپارێزی بە تایبەتی گرنگە.
خۆ یارمەتیدان و ئامۆژگاری دوای ئەزموونکردنی ڕووداوێکی زەبربەخش
چەندە شتێک هەیە کە دەتوانیت لە ژیانی ڕۆژانەتدا ئەنجامی بدەیت بۆ ئەوەی ئاگاداری خۆت بیت:
- خەوتنی بە ئەندازەی پێویست و خواردنی خۆراکی تەندروست و ئاسایی و پاراستنی ڕەوتی ڕۆژانە.
- لەگەڵ ئازیزانت بە. لەگەڵ ئەو کەسانەدا قسە بکە کە هەست بە ئاسوودەیی دەکەیت لەگەڵیاندا دەربارەی ئەوەی کە قورسە.
- • دوور بکەوەرەوە لە زۆر سەیرکردنی تەلەفزیۆن و زۆر خوێندنەوەی میدیا و سەیرکردنی سۆشیال میدیا. ئەگەر خۆت ئەزموونی شەڕ و ململانێ بوویت، ڕەنگە باشتر بێت پشوویەک لە سەیرکردنی هەواڵی شەڕ و ململانێ وەربگریت.
- چالاکیی جەستەیی بۆ تەندروستی دەروونی گرنگە. بڕۆ بۆ سەیران یان وەرزشکردن، ئەگەر دەکرێت لەگەڵ کەسێک کە حەزت لێیە.
ئامرازی خۆ یارمەتیدان هەیە کە دەتوانێت سوودی هەبێت ئەگەر کێشەت لەگەڵ خەودا هەبێت، بۆ نموونە. سەیری ئەپی سمارت بکە - RVTS Ø ست (rvtsost.no). (تەنها بە زمانی نەرویجی بەردەستە)
داوای یارمەتی بکە
ئەگەر ئەوەی کە بەسەرت هاتووە کاریگەرییەکی بەرچاوی لەسەر توانای کارکردنت هەێە لە ژیانی ڕۆژانەدا، پێویستە پەیوەندی بە چاوەدێری تەندروستی بکەیت. ئەگەر کێشەی بەردەوامی خەوتنت هەیە، هەست بە ئازار لە جەستەتدا دەکەیت، یان زۆر بیر لە ڕووداوە ئازاربەخشەکانی ژیانت دەکەیتەوە سەردانی پزیشکەکەت بکە. ئەگەر پێویستت بە یارمەتی زیاتر بوو پزیشکەکەت دەتوانێت ڕەوانەی تۆ بکات.